Esta estratexia consiste en representar verbal e visualmente información dun texto para facilitar a súa análise, comprensión e aprendizaxe.
Existen diferentes organizadores gráficos:
- mapa da historia,
- as táboas con relacións de causa e efecto,
- a liña do tempo,
- a montaña narrativa,
- o diagrama de Venn
- o cadro de análise de argumentos.
a) Texto 1: Sofía e o tesouro da illa do Frade
Sofía, unha nena curiosa e valente, atopa na biblioteca do seu avó un vello mapa que indica a localización dun tesouro escondido na illa do Frade. Fascinada pola lenda do pirata Xinés, decide embarcarse nunha gran aventura para descubrilo.
Coa axuda do seu compás e o seu caderno de notas, Sofía chega á illa do Frade tras unha longa viaxe en barco. A illa está chea de misterios: casas en ruínas e abandonadas, cantís escarpados e carreiros de difícil tránsito. Seguindo o mapa, penetra nunha cova escura onde atopa inscricións antigas e trampas ocultas que protexen o tesouro. Con todo, un gran problema xorde cando se dá conta de que alguén máis seguiu a súa pista.
Sofía escoita pasos achegándose e descobre a sombra dun home estraño entre as rocas. O seu corazón latexa apresurado. De súpeto, unha voz rouca retumba na cova: é o espírito do pirata Xinés, quen estivo vixiando o seu tesouro durante séculos.
– Chegaches lonxe, pequena intrépida! – roxe o espectro–. Pero antes de tocar o meu tesouro, debes demostrar a túa intelixencia. Se resolves o meu enigma, o tesouro será teu. Se fallas, a cova devolverache ao mar.
Sofía traga saliva e asente con valentía.
O pirata Xinés pronuncia o enigma: “Voa sen ás, chora sen ollos, e aínda que non teña boca, roxe con anoxo”.
Sofía pecha os ollos e pensa. Que pode voar sen ás? Que pode chorar sen ollos e ruxir sen boca? Lembra os relatos de mariñeiros atrapados en tormentas, o son do vento golpeando os cantís, o ruxido que enche as velas dos barcos...
De súpeto, cae na resposta.
–O vento! –exclama con confianza.
O pirata Xinés obsérvaa en silencio e logo solta unha gargallada estrondosa.
– Correcto! –anuncia–. O verdadeiro tesouro non é ouro nin xoias, senón a historia que foi esquecida co tempo.
Cun sorriso, o espectro sinala un vello cofre. Sofía ábreo con emoción, pero dentro non hai riquezas, senón un antigo diario coas memorias do pirata e os segredos da illa. Comprende entón que o maior tesouro é o coñecemento.
Co diario na man e unha gran historia que contaría toda a súa vida, Sofía regresa sa e salva a casa.
b) Texto 2: O uso responsable das novas tecnoloxías
Na actualidade, as novas tecnoloxías convertéronse nunha parte esencial da vida cotiá. Dispositivos como teléfonos móbiles, computadoras e Internet facilitan o acceso á información, a comunicación e o entretemento. Con todo, o seu uso excesivo ou inadecuado pode xerar problemas como a adicción dixital, a desinformación e a perda de privacidade. Por iso, é fundamental reflexionar sobre a importancia dun uso responsable da tecnoloxía, considerando tanto os seus beneficios como os seus riscos.
O uso adecuado da tecnoloxía achega múltiples beneficios. En primeiro lugar, permite o acceso inmediato a unha gran cantidade de información, o que facilita a aprendizaxe e o desenvolvemento académico. Ademais, mellora a comunicación entre persoas, xa que posibilita a conexión a distancia a través de videochamadas, redes sociais e mensaxería instantánea. Tamén favorece a innovación en distintos ámbitos como a medicina, a educación e a industria, optimizando procesos e mellorando a calidade de vida.
A pesar das súas vantaxes, o uso inadecuado da tecnoloxía pode ter consecuencias negativas. Un dos principais problemas é a adicción a
os dispositivos electrónicos, que pode afectar a saúde mental e física dos usuarios. Ademais, o acceso sen control a Internet pode expoñer aos mozos a contido inapropiado ou perigoso, como a desinformación e o ciberacoso. Doutra banda, o uso excesivo da tecnoloxía pode reducir a interacción social no mundo real, afectando as habilidades comunicativas e as relacións persoais.
As novas tecnoloxías son ferramentas poderosas que poden mellorar a vidas
das persoas se se utilizan de maneira responsable. É esencial atopar un equilibrio entre o uso da tecnoloxía e as actividades fóra da pantalla, fomentando unha educación dixital que axude os usuarios para navegar por Internet de forma segura e crítica. A clave non é rexeitar a tecnoloxía, senón aprender a aproveitar os seus beneficios minimizando os seus riscos.
