Saltar navegación

1.3.1. Avaliación coa técnica pregunta-resposta

A forma máis habitual de avaliar a comprensión lectora é expor preguntas sobre un texto lido e valorar as respostas. 

Este enfoque básico admite moitas variacións. Imos ver tres aspectos nos que se pode dar esa variedade:

1) Forma das preguntas ou actividades de avaliación

Pódense expor preguntas ou actividades nas que o alumnado mostre a súa comprensión de distintas formas:

  • Preguntas de desenvolvemento ou ensaio, nas que hai que dar unha resposta extensa.
  • Preguntas de resposta breve.
  • Preguntas de elección múltiple, cunha ou varias alternativas correctas. Entre elas estarían as preguntas de verdadeiro ou falso. 
  • Actividades de completar información (completar ocos), tamén coñecidas como «cloze». Explícase con máis detalle no seguinte apartado (1.3.2.).
  • Actividades de relacionar información, nas que se adoita pedir emparellar ou unir con liñas distintas informacións.
  • Actividades de ordenar información, numerando informacións ou colocándoas nunha secuencia determinada. Mesmo cabe a posibilidade de reconstruír o texto ordenando as súas partes.
  • Actividades de execución, nas que se debe facer algo (construír, debuxar, escribir unha continuación…) a partir da información do texto.

2) Contidos dos elementos de avaliación

As preguntas ou actividades utilizadas para avaliar a comprensión lectora poden enfocarse en distintos contidos. É moi común distinguir entre preguntas:

  • literais ou de localización,
  • inferenciais,
  • de comprensión crítica.

A «estratexia de relacións pregunta-resposta» clasifica as preguntas sobre os textos en catro tipos, atendendo á relación entre o texto e o coñecemento da persoa que o le:

1. Buscar unha información concreta no texto.

2. Buscar e relacionar informacións no texto.

3. Relacionar a información que aparece no texto cos coñecementos propios.

4. Indicar o que opinamos ou sabemos.


Con todo, podemos atopar moita máis variedade e riqueza de posibles contidos das preguntas. Por exemplo:

  • Preguntas sobre a estrutura, o xénero, as convencións ou as características do texto.
  • Preguntas sobre aspectos lingüísticos ou gramaticais, incluíndo as preguntas referenciais: "a que se refire o texto cando aparecen pronomes, sinónimos, oracións sen suxeito?" etc.
  • Preguntas de vocabulario sobre o significado de palabras e expresións.
  • Preguntas de localización de información que aparece explícita no texto.
  • Preguntas inferenciais causais, que buscan explicar a causa de algo ou a relación entre dúas informacións.
  • Preguntas de predición, que tratan de anticipar a información que vai aparecer no texto.
  • Preguntas inferenciais elaborativas, que buscan poñer de relevo información que pode enriquecer o significado do texto, como detalles dos personaxes ou o escenario no que suceden os feitos.
  • Preguntas sobre a intención da persoa que escribiu o texto.
  • Preguntas de aplicación que tratan de utilizar información do texto para resolver un problema ou para interpretar outros textos.
  • Preguntas de reflexión sobre a forma do texto, que tratan de valorar se esta é correcta e se é adecuada para os obxectivos que parece ter.
  • Preguntas de reflexión sobre o contido do texto que valoran criticamente a información que proporciona ou as actuacións dos personaxes dunha narración.
  • Preguntas de relación entre o texto e os recursos gráficos que inclúe.
  • Preguntas de relación entre distintos textos ou entre un texto e outras fontes de información.
  • Preguntas sobre a orixe do texto, a súa fiabilidade ou credibilidade.

3) Presentación do texto e os elementos de avaliación

Á hora de presentar un texto ao alumnado é moi habitual que as preguntas se atopen situadas tras o texto ou que se faciliten despois da súa lectura.

Tamén existen outras posibilidades como responder as preguntas sen ter o texto diante ou empregar preguntas intercaladas ao longo do texto, normalmente, próximas á información pertinente para respondelas. 

Os datos que temos sobre isto son escasos, pero mostran que esta última pode ser unha opción interesante para afondar no texto (Rubio et al., 2022).

Entre estas alternativas, a proposta máis razoable na avaliación da comprensión lectora é expor probas variadas na forma, no contido e na presentación dos textos e tamén en canto ás preguntas ou actividades. 

Non é necesario que nunha mesma proba haxa variedade na forma e na presentación das preguntas, pero si que é recomendable que estas abrangan distintos contidos.

Feito con eXeLearning (Nova xanela)