V2501015 - Desenvolvemento da competencia en intelixencia artificial do alumnado de secundaria
Section outline
-

- Programa do curso
- Guía do profesorado de IA da Xunta de Galicia
-
Recursos interesantes -
-
Las licencias Creative Commons (CC) son herramientas legales gratuitas que permiten a los autores compartir sus obras, otorgando permisos para copiar, distribuir y adaptar el contenido bajo condiciones específicas. Se basan en la legislación de derechos de autor y se definen por la combinación de cuatro condiciones: Atribución (BY), No Comercial (NC), Sin Obra Derivada (ND) y Compartir Igual (SA), resultando en seis tipos de licencias diferentes.
-
As tarxetas NFC (Near Field Communication) son tarxetas ou adhesivos cun pequeno chip que garda unha instrución sinxela. Cando un móbil compatible se achega a poucos centímetros, o dispositivo le a orde e executa automaticamente unha acción.
O seu uso na aula nos permite:
-
Acceso inmediato a recursos: vídeos, rúbricas, formularios, instrucións.
-
Gamificación: crear retos
- Inclusión: acceso rápido a audios, explicacións simplificadas, traducións.
O chip NFC contén un pequeno bloque de datos (un enlace, un texto, unha acción).
-
O móbil actúa como lector, activando o chip por inducción electromagnética.
-
Non precisan batería.
-
Pódense reescribir tantas veces como se queira.
Accións típicas que poden almacenar:
-
Abrir unha páxina web.
-
Amosar un texto.
-
Lanzar unha aplicación.
-
Conectar a unha rede WiFi.
- Facer unha chamada telefonica.
-
-
Facer unha captura do vídeo que se está reproducindo en pantalla, para logo poder usalo coma fondo dun traballo que se vai facer na aula.
-
-
-

- Definicións básicas
- IA natural / IA artificial
- IA Forte / IA feble
- Os axentes intelixentes
- Aplicacións da IA
- Realidade aumentada
-
O test de Turing é unha proba ideada por Alan Turing en 1950 para avaliar se unha máquina pode amosar un comportamento intelixente similar ou indistinguible do dun humano. Implica que un avaliador humano manteña conversas de texto simultáneas cun humano e unha máquina, cegos o un ao outro. Se o avaliador non pode distinguir de forma fiable entre a máquina e a persoa, a máquina "supera" a proba e considérase que posúe intelixencia artificial.
-
La evolución de la inteligencia artificial (IA) ha traído consigo numerosos beneficios y desafíos, especialmente en el ámbito de los vehículos autónomos. Uno de los experimentos más relevantes en este campo es la Moral Machine (MM), desarrollada por el Instituto Tecnológico de Massachusetts (MIT). Este proyecto plantea dilemas éticos y busca alinear los algoritmos morales de las máquinas con los valores humanos mediante la exposición de diferentes situaciones en las que hay que tomar una decisión clave.
Moral Machine es una plataforma cuya finalidad es recoger las opiniones de usuarios sobre decisiones morales tomadas por máquinas inteligentes en situaciones críticas.
Supongamos que le fallan los frenos a un coche autónomo. Si sigue recto, atropellará a un niño; si gira a la derecha, a un anciano. ¿A quién debería salvar? El experimento Moral Machine plantea ese tipo de dilemas y es muy adecuado para reflexionar sobre las decisiones morales.
- Hacemos reflexionar al alumnado ante una situación crítica por la decisión tomada por una máquina
- Plantearnos la valoración ética de la IA
-
Google Lens é unha app que traballa principalmente con Realidade aumentada (RA) dun xeito moi educativo.
Podemos traballar mediante o móbil ou directamente no navegador:

- Usar Google Lens para identificar obxectos reais e buscar información sobre algún obxecto que teñas ao teu redor (un teclado, rato, ordenador, bolígrafo...). Nunha materia de Tecnoloxía permitiría recoñecer compoñentes eléctricos, por ex.,; en xeografía analizar símbolos dun mapa ou bandeiras, en FyQ buscar información sobre materiais (metal, plástico, vidro)
-
Ficha na que podemos ver diferentes apps para traballar conceptos da IA coma:
- Realidade Aumentada: Google Lens, Animals 3D, Arts & Culture
- Aprendizaxe Automática (Machine Learning) e concretamente as Redes neuronais artificiais (a IA adiviña os nosos debuxos aprendendo patróns visuais grazas ao entrenamento de millóns de debuxos previos): Quick, Draw!
- Sistemas expertos e árbores de decisión: Akinator
- Procesamento da linguaxe natural (PLN / NLP): Semantris
- Machine Learning e recoñecemento de patróns: AutoDraw, Scketch Metademolab
-
- Emprego ético e responsable da IA
- Lexislación vixente
- A IA para un futuro verde e sostible
-
O bot ClimateHero vai calcular o teu impacto ambiental en apenas 5 minutos, a través dun sinxelo cuestionario.
-

- Aprendizaxe automática: Teachable Machine
- LearningML
-
Es una herramienta gratuíta creada por Google que permite entrenar modelos de Inteligencia Artificial de una forma muy sencilla, no es necesario programación alguna. Tenemos que proporcionarle los datos, pudiendo ser imágenes, sonidos o posturas, y la herramienta los reconocerá para posteriormente saber reconocer otros similares.
Teachable Machine es un claro ejemplo de aprendizaje automático supervisado, ya que el modelo aprende de ejemplos etiquetados (el modelo aprende a reconcer patrones para luego clasificar nuevos datos en función de lo que ha aprendido)
-
Fai estos exemplos:
- Clasificar paxaros e peixes
- Simulación dun colector de lixo
-
Es una herramienta con un enfoque más educativo, se centra en la comprensión del proceso de aprendizaje automático en contextos educativos, mientras que Teachable Machine está más orientada a la creación rápida de modelos funcionales.
Tiene una inferfaz muy visual y sencilla, está basada en bloques, similar a Scratch, por lo que al contactar con esta plataforma permite crear proyectos interactivos muy visuales para el alumnado.
Esta herramienta trabaja con datos de tipo texto, imágenes y sonidos.
-
- IA xerativa de texto
- IA xerativa de imaxe
- IA xerativa de vídeo
- IA aplicada ao son e música
-
-
-
- Os prompts teñen que estar en ingles --> Traductor de google
- (Referencia de imagen) Usando un modelo Realista, Xerar unha imaxe tomando outra coma referencia. Por exemplo un botella de cristal, pedirlle un ramo de flores
- (Maxia de prompt) Usando un modelo Realista, xerar unha mesa e 3 sillas de xardin, escolle un estilo ou unha pintura ou unha fotografía.
- (Control de imagen) Escolle unha postura das amosadas ou ben sube unha foto e pídelle unha imaxe dunha nena nun parque, por exemplo.
-
CREAR CON IA
- Crear unha imaxe, por exemplo para ilustrar o ciclo da auga ou a imaxe dun barco nunha tempestade con estilo impresionista.
- Crear unha icona para unha aplicacion de recetas saudábeis, para unha presentación sobre enerxías renovábeis ou para unha tenda de roupa vintage.
- Crear un avatar: por exemplo, un avatar para explicar as ecuacións de primeiro grao en matemáticas, unha célula para falar de bioloxía, un avatar que represente un persoeiro histórico para explicar a Grecia antiga.
- Crear un fondo para un laboratorio científico con microscopios, tubos de ensaio e outros obxectos, para facer un traballo de ciencias naturais.
- Crear un monograma para o teu nome editando algunha das ideas que Microsoft Designer nos ofrece.
- Un banner para a nosa páxina web, ou para o encabezamento dun traballo que temos que presentar.
- Crear un collage proporcionándolle nós as fotos, por exemplo, un collage sobre o ecosistema mariño con fotos sobre animais, plantas e paisaxes. Ou un collage para representar a época medieval con castelos, armas, texto antiguos. Collage sobre inventos que cambiaron o mundo: teléfono, avión, internet, imprenta.
- Outras opcións que nos ofrece Microsoft Designer son: crear emojis, publicacións en redes sociais, carteis (moi útil para crear portadas de traballos), etc.
EDITAR CON IA
- Quitafondos
- Borrar certos elementos dunha imaxe
- Aumentala calidade dunha foto
- Enmarcar fotografías
- Opcións varias de edición sobre unha imaxe: recortar, xirar, axustes, mellorala, darlle cor, aplicarlle filtros, poñerlle texto, insertar novos elementos nela, etc
-
Skybox AI de Blockade Labs permite crear espacios virtuais ou imaxes en 360º e logo podemos gravalas con Recortes de video de Windows 11 para empregar de fondo dun vídeo, coma explicación de entornos ou para facer viaxes virtuais. Imos ver algún exemplo:
- Deseñar unha cidade exipcia con construcións típicas, persoas caracterizadas, así coma oficios
- Crear unha selva tropical onde aparezan animais da selva e vexetación típica
- Crear un escenario inspirado na novela de "Don Quijote de la Mancha"
Probar a crear unha imaxe panorámica e logo gravala, posteriormente pasala a Canva para crear un pequeno vídeo usándoa coma fondo.
-
Nano Banana é unha ferramenta ideal para que comprender como a IA pode facilitar o traballo creativo e visual, especialmente no ámbito da imaxe dixital.
Imos ver varios exemplos:
- Quitar un elemento concreto dunha imaxe que lle subimos
- Subir unha foto miña e pedirlle que me poña nunha cidade futurista, ou nunha paisaxe nevada de Groenlandia
- Converter unha foto dunha paisaxe para que pareza pintada ao óleo, ou con estilo impresionista
- Unha foto convertela nun avatar estilo cómic
- Subir 3 imaxes de 3 persoeiros históricos e xuntalos nunha praia, ou nun deserto, ou arredor dunha mesa nunha biblioteca conversando
- Pedirlle que cree un cartel para unha conmemoración especial, ou para unha presentación dun traballo de lingua ou bioloxía.
- Subir unha foto túa e pedirlle que faga tres versións: unha en inverno, outra en verán e outra en Marte.
- Subir unha foto de Albert Einstein e facer que se leve as mans á cabeza e teña una expresión de asombro, sorpresa.
- Unha foto que teña moitas sombras ou cores oscuros, pedirlle que teña máis luz e cores máis vivas.
- Subirlle unha foto túa e pedirlle que che faga a foto parecendo 30 anos maior, ou 20 anos máis novo.
- Sube unha foto túa de hoxe en día e outra de cando eras un neno e pedirlle que saiades os dous dándovos un abrazo, ou mirándovos, ou sorrindo, sentados nun columpio ou nun parque.
-
"Restaura esta fotografía antigua que está dañada y desgastada. La imagen presenta varias áreas con rasgaduras, manchas, colores desvanecidos y partes borrosas. A continuación te doy algunos detalles para guiar la restauración:
Rasgaduras y grietas: Las grietas en la foto deben ser suavizadas y eliminadas, asegurándote de mantener la textura original del papel en las áreas restauradas.
Manchas o marcas: Elimina las manchas de humedad y cualquier marca visible, especialmente en las zonas de mayor detalle. Asegúrate de restaurar la uniformidad de los colores y las sombras.
Desvanecimiento de color: Los colores deben ser restaurados con precisión. Asegúrate de que los tonos se vean naturales y que no se pierda la esencia de la imagen original.
Restauración de detalles borrosos: Algunas áreas están desenfocadas debido al paso del tiempo. Restaura la nitidez, sobre todo en las partes clave de la fotografía, sin perder la suavidad característica de las imágenes antiguas.
Restauración de bordes: Los bordes de la foto están desgastados y necesitan ser reconstruidos sin perder la proporción ni la perspectiva original.
Evitar la sobreprocesación: Asegúrate de que la imagen restaurada se vea lo más natural posible, como si nunca hubiera estado dañada, sin que se note que fue editada.
En cuanto al estilo y el ambiente, conserva la atmósfera original de la foto, como si fuera de la época a la que pertenece. Si la imagen es en blanco y negro, asegúrate de restaurar los contrastes de manera sutil. Si es a color, mantén los tonos originales tanto como sea posible." -
Picwish é unha ferramenta especializada na edición automática de imaxes baseada na IA, permite realizar tarefas coma eliminar fondos, mellorala calidade, borrar obxectos, retocar retratos, etc.
Exemplos:
- Eliminar o fondo dunha imaxe
- Mellorala resolución dunha foto borrosa
- Borrar obxectos ou marcas non desexadas
- Retocar retratos automáticamente
- Convertir imaxes a estilo debuxo ou boceto
- Eliminar o texto dunha imaxe, colorear unha foto,
- Cambiar o fondo
- Intercambiar caras
- Borrar a marca de auga dun pdf
-
Permite crear un modelo 3D de diferentes formas:

-
-
Non funciona con contas de 10 minutos. A versión gratuíta dá sobe 50 créditos ao mes.
-
- Dá 75 créditos diarios
- Funciona con contas de 10 minutos.
-
- Funciona con créditos: 800
- Xera imaxes e vídeos, audio a vídeo, guións gráficos
-
- App gratuíta, de momento
- Accedemos con una cuenta de gmail
-
- Non funciona con contas de 10 minutos
-
-
-
- Xera cancións a partir da letra que nós lle proporcionemos, inda que pode elaborar a app unha letra en base ao prompt que lle indiquemos.
-
- Xera pezas musicais onde podemos indicar o xénero, ánimo, tema, lonxitude, tempo ou instrumentos.
- A peza musical pode descargarse, compartirse
-
É unha plataforma web que utilizando IA axua a músicos, productores e aficionados a manipular pistas de audio de xeito sinxelo e profesional.
-
-
IA conversacional que nos permite entablar unha conversa, para practicar o listening ou speaking de cualquera lingua, axudando na inmersión lingüística do alumnado extranxeiro na aula
-
Ideal para alumnado con dislexia, dificultades visual, TDAH ou que están aprendendo a lingua.
- Le o texto que lle pasemos
- Permite subir un documento (pdf), o texto dunha imaxe ou o contido dunha páxina web (pasámoslle a URL)
-
Esta app converte voz en texto, transcribe o que estamos a falar en tempo real. Especialmente útil para alumnado con dificultades na escritura, na motricidade fina ou na comunicación verbal.
- Ofrece múltiples idiomas
- A transcrición pode descargarse en formato editable (doc ou txt)
- Podemos imprimila
-
- Mediante o uso de tecnoloxía avanzada de IA permite transcribir arquivos de audio e vídeo con alta precisión.
- Transcribe arquivos de audio ou gravacións en tempo real.
- Soporta case 100 ideiomas e permite tradución a máis de 134 idiomas
- Admite arquivos de ata 10 horas de duración ou 5GB de tamaño
- Ofrece funcións como recoñecemento de falantes y múltiples formatos de exportación, por exemplo SRT para poder empregar logo o texto coma subtítulos de Youtube
- Coa transcrición dun arquivo podemos: abrir o documento, exportarlo, compartilo, traducilo ou descargar o audio
-
- Transcribe un arquivo de audio ou a túa locución, en tempo real.
- Ideal para reunións, conferencias ou entrevistas en directo.
-
(instalación en dispositivos móbiles)
-
Este recurso está deseñado para faciolitala lectura, escritura e coprensión a persoas con dislexia. Permite:
- Unha tipografía clara e accesible
- contraste visual
- Lectura en voz alta ou conversión de texto a fala
-
- Instalamos a extensión no noso navegador Chrome "Añadir a Chrome"
- Refrescamos a páxina e veremos que xa non saen anuncios
- Cando non sexa necesaria pódese deshabilitar:
- Os tres puntos arriba á dereita (Ou a icono que semella un cadrado) - Extensiones - Gestionar extensiones, e podemos activar/desactivar ou ben quitala

-
- Ferramenta diseñada para facilitar a comunicación mediante pictogramas, especialmente útil para persoas con autismo e outros trastornos da linguaxe oral.
- Converte unha frase escrita en pictogramas visuais.
- O pictograma creado pódese convertir nunha locución
- Permite descargar, compartir, enviar por email, imprimir...
-
- Ferramenta que permite pasar unha mensaxe de voz a pictograma de forma inmediata.
- Instálase no móbil
-
- Permite o dictado por voz, función integrada en Google Docs: Menú- Ferramentas - Escribir por voz
- Ideas para alumnadocon dislexia, dificultades motoras ou TEA
- Tamén ofrece a tradución de documentos, útil para alumnado estranxeiro ou que está aprendendo linguas.
-
Canva é unha plataforma de deseño gráfico en liña que, grazas á intelixencia artificial, converteuse nunha poderosa ferramenta para fomentar a creatividade inclusiva e accesible. A súa IA permite a creación rápida, intuitiva e colaborativa de contido visual, mesmo sen experiencia previa en deseño.
- Permítenos traducir un deseño a outra lingua.
- Permítenos crear materiais, como infografías ou textos explicativos sobre políticas inclusivas, utilizando modelos accesibles.
- Ofrece aplicacións impulsadas pola IA para, por exemplo, converter texto escrito nunha narrativa.
-
El traductor de Google nos permite traducir,


-
Este é un sistema de conversión de texto a voz (TTS ou "Text-To-Speech") en lingua galega baseado en redes neuronais artificiais.
-
-
-
Zamzar es una plataforma de conversión de archivos en línea diseñada para manejar una amplia gama de formatos de archivo, incluidos video, audio, imágenes y documentos. Ofrece una interfaz fácil de usar que permite a los usuarios convertir fácilmente archivos entre diferentes formatos.

-
LIBRO 1: O meu libro de animais favorito
Crear un libro dixital onde se adique unha páxina a un animal concreto sabendo que estivemos estudando animais segundo o tipo de reprodución, a alimentación, se teñen esqueleto ou non e o seu hábitat.LIBRO 2: Libro de adiviñas ilustradas
Crear un libro de adiviñas onde cada alumno creará unha adiviña nunha páxina do mesmo, usarán imaxes (creadas por IA ou obtidas dalgún banco de recursos gratuíto) e tamén audios para dar pistas
LIBRO 3: Libro de biografías de mulleres científicasPor parellas de nenos, cada grupo investigará unha científica e creará un par de páxinas a esa muller. Empregarán imaxes (libres de dereitos de autor), audios con explicacións, vídeos....LIBRO 4: Guía turística do noso pobo
Imos facer un pequeno libro dixital onde se recolla información de interese sobre o noso concello. En grupos de 2-3 alumnos, buscar información, datos de interese, mapas, fotos relevantes, enlaces, vídeos curtos... para ilustrar temas do noso pobo coma as festas, tradicións, cultura, gastronomía, lugares de interese que coñecer, onde comer, onde durmir... -
Exemplo: https://www.flipsnack.com/8EBB5FD6AED/impacto_ia
-
Exemplo: https://www.flipsnack.com/8EBB5FD6AED/impacto_ia
-
-
PRIMEIROS PASOS CON CANVA
-
ZONA DE TRABALLO: BARRA DE FERRAMENTAS DO PANEL ESQUERDO DE CANVA
-
CREACIÓN DUNHA PRESENTACIÓN
-
OBTENCIÓN DO RESULTADO FINAL.
-
CREACIÓN DUN VÍDEO EN CANVA
-
PRÁCTICA FINAL
-
-
-
Data inicio: domingo, 8 de febreiro de 2026, 12:00 AMData límite: martes, 3 de marzo de 2026, 11:00 PM
-



PRÁCTICAS
PRÁCTICAS