SENTIDOS E S. NERVIOSO/ HORMONAL

1. TED

2. DIABETES

https://www.abpischools.org.uk/topics/diabetes/diabetes/

3. Melanoma/ Alzheimer….

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/melanoma/symptoms-causes/syc-20374884

https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/9164-alzheimers-disease

https://medlineplus.gov/parkinsonsdisease.html

https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/17248-multiple-sclerosis

4. Cannabis

https://nida.nih.gov/sites/default/files/NIDA_YR20_INS1_StudentMagazine.pdf

5. Bully g

https://www.snexplores.org/article/school-bullying-teen-mental-health

6. ESTÍMULOS

ESTÍMULOS

7. RECEPTORES SENSORIAIS

RECEPTORES SENSORIAIS

7.1. VÍDEO

8. A interpretación dos estímulos

A interpretación dos estímulos

9. Partes ollo/ FUNCIONAMENTO / ENFERMIDADES

https://www.abpischools.org.uk/full-screen-animation/846/843 O funcionamento dos ollos

A visión humana é binocular e estereoscópica. Isto quere dicir que o cerebro humano é capaz de integrar a imaxe dos dous ollos producindo unha imaxe única, o que permite percibir a profundidade e ver imaxes tridimensionais.

9.1. ANOMALÍAS DA VISIÓN/ COIDADOS

O ollo pode sufrir diferentes enfermidades e alteracións da visión. Algunhas delas poden ser tratadas con lentes correctivas, é dicir, con lentes ou lentes de contacto. Por exemplo:

A miopía: é unha deformación do globo ocular que provoca unha dificultade para enfocar os obxectos afastados. Así, a miopía fai que se vexan borrosos os obxectos afastados. Débese a que o ollo é demasiado longo ou a que a córnea está demasiado curvada. A imaxe fórmase diante da retina.
A hipermetropía: é unha deformación do globo ocular que provoca unha dificultade para enfocar obxectos próximos. A hipermetropía fai que se vexan borrosos os obxectos próximos. Débese a que o ollo é máis curto do normal ou a que a córnea está pouco curvada. A imaxe fórmase detrás da retina.
O astigmatismo: é unha deformación do globo ocular que provoca que os obxectos se vexan distorsionados. Débese a unha curvatura irregular da córnea.

Ademais das enfermidades que poden corrixirse con lentes, os ollos tamén poden desenvolver outras patoloxías como o glaucoma, que é un aumento da presión intraocular debido a unha mal drenaxe do humor acuoso; as cataratas, que se deben a unha perda da transparencia do cristalino; e a conxuntivite, que consiste nunha inflamación da mucosa que recobre a córnea e o interior das pálpebras, e se debe, polo xeral, a unha infección.

Os ollos son uns órganos moi delicados. Por iso, necesitan uns coidados especiais para funcionar de maneira correcta. Para manter o ollo en perfectas condicións e evitar danos innecesarios, recoméndanse estes consellos:

Usar lentes de sol homologadas para evitar que os raios ultravioleta solares danen a retina. Unhas lentes de sol inadecuadas poden facer máis dano que non levar lentes.
Evitar tocar a córnea cos dedos ou fregarse os ollos cando piquen ou exista algunha molestia. É máis adecuado lavalos con abundante auga.
Non mirar nunca de maneira directa ao sol.
Non forzar a vista. Hai que ler sempre en condicións de boa iluminación e deixar descansar os ollos cando se estea moito tempo diante dunha pantalla.

9.2. VÍDEO OLLO

9.3. MIOPIA

Unha persona miope pode ver os obxectos próximos pero non enfoca de forma clara os distantes que aparecen borrosos. Isto é debido a que o cristalino non varía a forma suficiente cando é estirado, ou porque o globo ocular é demasiado alongado. En ámbolos casos a luz de obxectos alonxados é enfocada diante da retina polo que non ven de forma nítida.

A miopía pode ser corrrexida usando lentes cóncovas ou diverxentes que permiten que os raios de luz sexan enfocados na retina solucionando o grosou do cristalino ou a forma alongada do globo ocular.

A short sighted person can see objects which are close to them but cannot focus clearly on objects in the distance which appear blurred. This is often because the lens of the eye does not change shape enough when it is stretched, or because the eyeball is too long. In both cases the light from distant objects is focused in front of the retina so they cannot be seen clearly.
Short sightedness can be corrected using a concave or diverging lens which spreads the rays of light out more before they get into the eye. This means that in spite of a thicker lens or long eyeball you can bring the light into perfect focus on the retina

9.4. HIPERMETROPIA

Unha persoa con hipermetropia pode ver ben os obxectos distantes pero non os cercanos. Isto soe ser debido a que o cristalino é moi plano ou o globo ocular é pequeno. Nos dous casos a luz procedente de obxectos próximos é enfocada detrás da retina.

A hipermetropia pode ser correxida con lentes convexas ou converxentes que acercan os raios para que se enfoquen na retina.

https://www.abpischools.org.uk/full-screen-animation/854/853

(HIPERMETROPIA vs MIOPÍA )

A long sighted person can focus clearly on objects in the distance but close objects appear blurred. This is usually either because the lens of the eye is too flat even when the ciliary muscles are fully contracted or because the eyeball is particularly short. In both cases the light from the close objects is focused behind the retina.

Long sight can be corrected using a convex or converging lens which brings the rays of light closer together and makes them more parallel. This means that in spite of a thinner lens or shorter eyeball you can bring the light into perfect focus on your retina.

9.5. CATARATAS

As cataratas son debidas a que a lente se nubla. Normalmente afecta a personas maiores, e incluso a mascotas vellas. A diabete incrementa o risco de cataratas. Pode ocorrer en un ou os dous ollos. Cando as lentes se nublan a visión é borrosa e pérdese a visión da cor. Finalmente a cegueira é completa no ollo afetado.

Cataracts

A cataract is a clouding of the lens. They often affect older people, and even older pets. Diabetes increases the risk of cataracts. They can develop in one or both eyes. As the lens gets cloudy the vision becomes blurred and colour vision is lost. Eventually the person will become completely blind in the affected eye.

Cataracts can be treated relatively simply – the cloudy lens is removed by surgery and replaced with a clear plastic lens. Most people then need to wear glasses for reading as the replacement lens is usually for distant vision.

Sometimes babies are born with cataracts. If these are removed within the first few weeks of life, the child will be able to see.

9.6. ENFERMIDADE MACULAR

DEXENERACIÓN MACULAR ASOCIADA A IDADE

Esta condición é moi común en persoas adultas. Está danada ou destruída a zona central da retina. Mantense a visión periférica, pero xa que se usan principalmente bastóns a visión pode ser borrosa e sen cor. Non ven a parte central do campo visual polo que non poden ler e con frecuencia non visualizan as caras das persoas coas que falan.

Hai dous tipos principais. A dexeneración macular seca e o resultado da baixa irrigación sanguínea na retina. Desenvólvese lentamente pero non ten tratamento por agora. A dexeneración macular húmida pode ocorrer rapidamente. A causa é a proliferación de vasos sanguíneos debaixo da retina.

O tratamento para frenar o crecemento dos vasos sanguíneos ou a ciruxía para extraer ditos vasos, non reverte o proceso pero evita que empeore.

Age-related macular degeneration (AMD)

This eye condition is quite common in older people. The central region of the retina is damaged or destroyed. People keep their peripheral vision, but as that uses mainly rods vision can become blurred and not in colour. People cannot see in clear focus and they can’t see the middle of their field of vision which means they can’t read and they often can’t see the faces of the people they are talking to.

There are two main types. Dry AMD is the result of poor blood supply to the retina. It develops slowly but can’t be treated at the moment. Wet AMD can develop very fast. It is caused when abnormal blood vessels grow under the retina. It can be treated by drugs which stop the blood vessels growing and sometimes by surgery to remove them. Treatment doesn’t usually reverse the damage but it stops it getting worse.

Age-related macular degeneration (AMD)

This eye condition is quite common in older people. The central region of the retina is damaged or destroyed. People keep their peripheral vision, but as that uses mainly rods vision can become blurred and not in colour. People cannot see in clear focus and they can’t see the middle of their field of vision which means they can’t read and they often can’t see the faces of the people they are talking to.

There are two main types. Dry AMD is the result of poor blood supply to the retina. It develops slowly but can’t be treated at the moment. Wet AMD can develop very fast. It is caused when abnormal blood vessels grow under the retina. It can be treated by drugs which stop the blood vessels growing and sometimes by surgery to remove them. Treatment doesn’t usually reverse the damage but it stops it getting worse.

10. PUPILA

https://www.abpischools.org.uk/full-screen-animation/840/839

11. TACTO E DOR

O tacto é un sentido que pode captar diferentes estímulos. Os principais son o frío, a calor, a dor e a presión. Cada un destes estímulos é captado por un receptor diferente:

O corpúsculo de Ruffini é un termorreceptor que detecta a calor e o estiramento da pel.
O corpúsculo de Krause é un termorreceptor que detecta o frío.
Os corpúsculos de Meissner e Pacini son mecanorreceptores que detectan a presión. Os primeiros detectan o contacto ou presión suave; os segundos, a presión intensa.
As terminacións nerviosas libres son nociceptores, é dicir, receptores da dor: captan os estímulos da dor.

Os receptores do tacto están distribuídos por toda a pel, aínda que nalgunhas zonas, como as mans ou a cara, a súa concentración é maior. Estas zonas son máis sensibles.

11.1. pel

A pel está formada por tres capas:

A epiderme é a capa externa e a súa función principal é protexer a pel. Esta capa de tecido epitelial está formada por células que se van renovando e desprendendo de maneira continua. Ademais de protexer a pel, a epiderme tamén evita a perda de humidade ao ser impermeable grazas á queratina, unha proteína presente nas células epidérmicas.
A derme é a capa intermedia da pel e está formada por tecido conxuntivo. Nela localízanse a maioría dos receptores sensoriais, así como as glándulas sudoríparas e os folículos pilosos.
A hipoderme é a capa interna da pel e está formada por tecido adiposo. Na hipoderme tamén se sitúan algúns receptores sensoriais.

Os receptores sensoriais atópanse na derme, capa da pel onde tamén se achan as glándulas sudoríparas, así como os folículos pilosos, dos que sae a peluxe.